Posts

Onderzoek bevestigt: negatieve berichtgeving over moslims domineert

The Hague Peace Project heeft onderzoek gedaan naar stereotype beeldvorming in de vier grootste kranten van Nederland. Dit was een samenwerking met Stichting NieuwWij en Republiek Allochtonië.

In de beleving van veel Nederlandse moslims maken landelijke media zich regelmatig schuldig aan partijdige, stereotyperende en overmatig negatieve berichtgeving. Deze klachten worden al jaren geuit en zijn ook in verschillende onderzoeken aan de orde gekomen. Het onderzoek Moslims in Nederlandse kranten bouwt voort op deze traditie: de vier grootste Nederlandse kranten zijn drie maanden lang systematisch geanalyseerd. Wat zijn de resultaten? Hieronder staat een samenvatting, hier is het hele rapport te downloaden.

Onderzoeksvraag

De hoofdvraag van het onderzoek is: Hoe worden moslims in Nederlandse kranten geportretteerd? Historicus Tayfun Balçik van The Hague Peace Projects presenteerde op 21 maart in Amsterdam tijdens een bijeenkomst in Pakhuis De Zwijger, in bijzijn van veel publiek en vertegenwoordigers van de Nederlandse journalistiek, de onderzoeksresultaten.

Resultaten

In het onderzoek zijn van november 2018 tot en met januari 2019 alle berichten over moslims in De Telegraaf, Algemeen Dagblad, de Volkskrant en NRC Handelsblad systematisch onderzocht. De kranten hadden in die periode tussen de 573 en 783 berichten waarin het over moslims ging. Deze vijf categorieën komen het meest voor:

  1. ‘Moslimterreur’;
    • 20% van alle berichten over moslims gaat over terrorisme
    • 83% van alle berichten over terrorisme gaat over ‘moslimterrorisme’
  2. ‘Wij-zij nieuws’ – tussen een verondersteld ‘wij’ die vaak als het ‘westen’, ‘de joods-christelijke cultuur’ wordt gedefinieerd en ‘de moslims’ en/of ‘de islam’ die een ‘bedreiging’ vormen vanwege ‘islamisering’, ‘dubbele loyaliteiten’ enz.;
    • 11% van alle berichten over moslims gaat over een botsing tussen culturen
  3. ‘De onvrije moslima’;
    • 8% van alle berichten over moslims gaat over de ‘onvrije moslima’.
  4. ‘Moslims als (ongewenste) migranten/asielzoekers’;
    • 7% van alle berichten over moslims gaat over moslims als ongewenste migranten/asielzoekers.
  5. Pro-diversiteitsberichtgeving (met o.a. berichtgeving over moslimdiscriminatie & diversiteit).
    • 7% van alle berichten over moslims gaat over de diversiteit en de thema’s die spelen binnen de moslimgemeenschap.

Conclusies

Conclusie 1: Negativiteit domineert

De kwantitatieve en kwalitatieve inhoudsanalyse in de periode van 1-11-2018 t/m 31-1-2019 toont aan dat over ‘de moslims’ en/of ‘de islam’ negatieve berichtgeving domineert:

  • Er bestaat een grote consensus bij alle onderzochte kranten over wie ‘terreurdaden’ plegen: individuele moslims en/of moslimgroepen;
  • Het wij/zij denken in termen van ‘het vrije westen’ en ‘de islamitische ander’ is vaak aanwezig in berichtgeving over ‘de moslims’ en/of ‘de islam’;
  • Het stereotype beeld van de ‘onderdrukte moslima’ is vaak aanwezig in berichtgeving over ‘de moslimvrouw’;
  • Moslimimmigratie wordt vooral als een bedreiging gezien en daarom ongewenst.

Deze negatieve zaken komen qua frequentie en intensiteit (taalgebruik) over het algemeen vaker voor in de Telegraaf en het AD dan in de Volkskrant of NRC. Moslims worden in de Telegraaf en het AD vaker met terreur geassocieerd, in deze kranten is het wij/zij denken sterker, wordt moslimmigratie vaker ongewenst beschouwd en komt het stereotype beeld van de onderdrukte moslima veelvuldiger aan bod.

Conclusie 2: Moslimbetrokkenheid in het nieuws heeft vaker een nuancerende werking

Het lijkt erop dat de mate van moslimbetrokkenheid bij de berichtgeving, als nieuwsmakers of als experts dan wel als sprekers namens de moslims, ook bepalend is voor de mate waarin negatief wordt bericht over ‘de moslims’ en/of ‘de islam’.

Hoewel het zeker niet altijd het geval is, geldt het volgende mechanisme bij een meerderheid van de behandelde thema’s: hoe hoger de moslimbetrokkenheid zelf in de nieuwsverhalen, des te minder de negatieve framing.

Dit mechanisme wordt ook bevestigd bij het aanbod van ‘pro-divers nieuws’ in de berichtgeving. In kranten waar de moslimbetrokkenheid hoger is, is er ook meer ‘pro-divers’ nieuws: dat geldt voor de Volkskrant en de NRC.

Lees hier het hele onderzoek.

 

Muslims represent

Op 16 maart organiseren we ‘Muslims represent!’ in Utrecht. Tijdens dit evenement willen we graag in gesprek met verschillende Nederlandse moslims. Net zoals we met ‘the Hague Peace Projects’ een platform bieden voor het diverse geluid onder diaspora die de verbinding opzoeken, zo willen we ook een platform bieden aan de diverse moslimgemeenschap in Nederland. Entree is gratis maar vergeet je niet aan te melden.

Islamofobie is in de laatste jaren sterk toegenomen, zowel islamofobe incidenten als islamofobe berichtgeving. De grote diversiteit binnen de moslimgemeenschap in Nederland is niet terug te zien in de media en het publieke debat. De moslimstemmen die aan het woord worden gelaten zijn vaak beperkt tot de knuffelmoslim of de boze salafist. Door een podium te bieden aan de diversiteit van diverse moslimstemmen in Nederland hopen we bij te dragen aan een platform voor inclusieve, verbindende maar ook vooral kritische moslimdenkers.

Centraal staat (zelf)representatie van de moslim in het publieke debat en in de media. Het gebrek aan zelf-representatie is van invloed op de toenemende islamofobie en staat de emancipatie van de moslims in de weg. Tot slot willen we ook kijken of er mogelijkheden zijn voor een inclusieve en kritische platform van Nederlandse moslims.

Aanwezige sprekers zijn ondere andere:
– Abulkasim Al-Jaberi, Schrijver en activist met Roots uit Irak. In het verleden gewerkt als journalist in Egypte en momenteel actief in de anti-racisme beweging en de Palestina solidariteitsbeweging.
– Dino Suhonic van Stichting Maruf, een platform voor queer moslims in Nederland en daarbuiten.
– Dr. Margreet van Es, momenteel werkzaam als postdoctoraal onderzoeker bij Universiteit Utrecht. Onlangs is haar boek verschenen “Stereotypes and Self-Representations of Women with a Muslim Background: The Stigma of Being Oppressed”, naar de invloed van stereotype beeldvorming op de zelf-representatie van vrouwen met een islamitische achtergrond.
– Drs. Yusuf Celik, expert hermeneutiek, promovendus aan Edinburgh University.

Moderator
– Nawal Mustafa, werkzaam bij Amnesty International.

Verder is er live muziek met Emine Bostancı op de klassieke kemençe en Cengiz Arslanpay op de Ney.

Locatie: Theater Kikker, Ganzenmarkt 14, Utrecht
Datum: 16 maart ’17,
19:00 inloop
19:15 paneldiscussie
20:15 pauze
20:30 muziek
20:45 vervolg paneldiscussie
21:30 naborrelen
22:00 afloop
Entree is gratis maar vergeet je niet aan te melden.

 

Film & Discussie: Wit is ook een kleur – SOLD OUT

wit-is-ook-een-kleur-flyerOp donderdag 2 maart 2017 nodigt Stichting YEDRA, in samenwerking met Pakuis de Règah en The Hague Peace Projects, filmmaakster Sunny Bergman uit om in gesprek te gaan over haar onlangs door de VPRO uitgezonden documentaire: ‘Wit is ook een kleur’.

Nadat Sunny Bergman een documentaire maakte over Zwart Piet (Zwart als Roet, 2014), kreeg ze veel bedreigingen en woede over zich heen. Na het maken van de documentaire vroeg zij zich af waar deze woede vandaan kwam en waarom mensen zich verongelijkt voelen of zelfs boos worden als het over racisme en witte privileges gaat. ‘Wit is ook een kleur’ is het resultaat van deze zoektocht.

Na alle commotie rondom de uitzending van ‘Wit is ook een kleur’, was het voor Stichting YEDRA duidelijk dat Nederland nog niet uitgepraat is over dit onderwerp en vanuit deze gedachte is het idee voor het evenement ontstaan. Op de avond is er ook een panel aanwezig om de discussie aan te zwengelen. Dit panel bestaat uit prominente figuren binnen het diversiteitsdebat, namelijk: Mounir Samuel, Aminata Cairo, Tayfun Balçik en Nordin Tahboun. Het eerste deel van de avond bestaat uit de vertoning van de documentaire, het tweede deel van de avond is gereserveerd voor discussie.

Stichting YEDRA, initiatiefnemer van het evenement samen met The Hague Peace Projects (HPP) en Pakhuis de Règah, ontstond 10 jaar geleden en maakte in december 2016 een doorstart als burgerinitiatief met als doel een platform te bieden voor dialoog en verbinding. YEDRA wil no-nonsense evenementen organiseren waaraan iedereen deel kan nemen en probeert laagdrempelig en inclusief te zijn voor alle Nederlanders.

Informatie
Datum: 2 maart 2017
Tijd: Inloop 19:00, Start Programma: 19:30
Locatie: Het Nutshuis, Riviervismarkt 5, Den Haag

Deelname is gratis, graag wel van tevoren aanmelden 
Dit event is georganiseerd door The Hague Peace Projects en YEDRA